شهرک صنعتی غیر دولتی صدف در فاصله 3 کیلومتری شهر مشهد بعد از جمعه بازار شهرداری تنها شهرک صنعتی غیر دولتی است که در حریم شهری مشهد قرار گرفته است موقعیت این شهرک در نزدیکی به کنار گذر شمالی و همچنین نزدیکی به شهر مشهد و همچنین در دسترس بودن خط 2 مترو طبرسی موقعیت ویژه ای به ان داده است
این شهرک در سال ۱۳۹۷براساس مصوبه شماره ۲۴۱۱۰/ت ۴۰۵۸۳ مورخه ۱۳۸۸/۰۲/۰۷ هیئت محترم وزیران پس از اخذ مجوزهای لازمه از سازمان ها و ادارات مربوطه شامل :
- اخذ مجوز تغییر کاربری زمین به غیر زراعی و باغی از سازمان جهاد کشاورزی به شماره ۲۷۰۰۷۹/ص/۹۴/ ۱ مورخه ۱۳۹۴/۰۸/۰۳
- اخذ مجوز استقرار صنایع از اداره کل حفاظت محیط زیست خراسان رضوی با شماره ۲۷۲۳۲ مورخه ۱۳۹۴/۱۱/۰۶
- اخذ مجوز تامین اب از طریق دو حلقه چاه از شرکت آب منطقه ای خراسان رضوی به شماره ۹۶/۵۵۲۸/۷۵/۳ مورخه ۱۳۹۶/۰۵/۰۲
- اخذ مجوز تامین گاز به میزان ۱۰۰۰ متر مکعب از شرکت گاز استان خراسان رضوی به شماره گ۷۲۰۲۷/۳۰۰/۴۲ مورخه ۱۳۹۴/۰۸/۰۵
- اخذ مجوز نسبت به تامین برق به میزان ۱.۳ مگاوات از شرکت توزیع نیروی برق مشهد به شماره ۶۷۹۰۶ مورخه ۱۳۹۴/۰۸/۳۰
- اخذ مجوز استقرار صنایع از اداره صنعت و معدن تجارت به شماره ۱۲۰/۱۵۲۲۸۴۳ مورخه ۱۳۹۴/۰۹/۲۳
- اخذ استعلام از اداره ثبت اسناد مشهد ناحیه ۵ به شماره ۱۰۲/۹۴/۲۸۶۹۹ مورخه ۱۳۹۴/۰۸/۰۹
- اخذ مجوز استقرار صنایع از سازمان گردشگری و میراث فرهنگی ۹۴۲/۱۲۸۵۰/۱۶۰۲ مورخه ۱۳۹۴/۰۸/۲۴
- اخذ مجوز استقرار صنایع از فرمانداری مشهد به شماره ۳۸۵۳/۷/۳۴۳۵ مورخه ۱۳۹۴/۰۸/۰۴
- اخذ مجوز استقرار از دفتر فنی و عمرانی استانداری خراسان رضوی به شماره ۳۸۴۱۸۶۱۲۶ مورخه ۱۳۹۶/۰۵/۲۵
- اخذ مجوز نسبت به بلامانع بودن از اداره کل منابع طبیعی و آب خیز داری خراسان رضوی به شماره ۱۰/۴۲۲۱ مورخه ۱۳۹۴/۰۷/۰۶
- اخذ مجوز از اداره کل پدافند غیر عامل استانداری خراسان رضوی به شماره ۳۸/۳۵/۲۶۶۸۹ مورخه ۱۳۹۴/۰۸/۲۳
- اخذ مجوز دسترسی به راه روستایی از اداره کل راهداری به شماره ۳۱/۳۸۸۸۷ مورخه ۱۳۹۴/۰۸/۰۳
- اخذ مجوز رعایت حریم خطوط برق از شرکت توزیع نیروی برق مشهد به شماره ۶۷۹۰۶ مورخه ۱۳۹۴/۰۸/۳۰
- اخذ مجوز رعایت حریم لوله خط ۴ گاز از شرکت انتقال گاز ایران منطقه ۴ انتقال عملیات گاز به شماره گ ۹۵۵۹/۰۴۰۴/۱۱۰مورخه ۱۳۹۴/۰۸۱۳
- اخذ مجوز رعایت حریم رودخانه ها از شرکت اب منطقه خراسان رضوی به شماره ۹۴/۱۲۸۴۵/۷۵/۳ مورخه ۱۳۹۴/۰۸/۱۳
- اخذ مجوز رعایت حریم کنار گذر شمالی مشهد از ادراه کل راهداری و حمل نقل جاده ای استان خراسان رضوی به شماره ۳۱/۴۲۶۹۴ مورخه ۱۳۹۵/۰۸/۲۹
- اخذ مجوز نسبت به رعایت حریم خطوط مخابرات از شرکت مخابرات خراسان رضوی به شماره ۱۹۶۴۲۸ مورخه ۱۳۹۴/۰۸/۰۴
- اخذ مجوز تاسیس شهرک صنعتی غیر دولتی از شورای عالی برنامه ریزی و توسعه استان به شماره ۲۴۸۱۴۹ مورخه ۱۳۹۷/۰۵/۱۸
- اخذ جواز تاسیس شهرک صنعتی غیر دولتی از شرکت شهرک های خراسان رضوی به شماره ۱۶۰۲۶ به تاریخ ۱۳۹۷/۰۸/۱۴
شهرک صنعتی منطقه ای است که به منظور توسعه صنعتی و متمرکز شدن تولیدات صنعتی در نظر گرفته شده است. هدف از ایجاد شهرک صنعتی، توسعه صنعتی کشور در خارج از مناطق شهری است تا تاثیرات منفی بار صنعتی بر ساکنین شهری را به حداقل رسانده، آلایندگی را کم کرده و با دسترسی آسان به مسیر حمل و نقل، کمترین بار ترافیکی را در مناطق شهرنشین به بار آورد.
با نظر به مسائلی همچون تولیدات سر و صدا،آلودگی های زیست محیطی، پساب های صنعتی و … غالبا شهرک های صنعتی در فواصل زیادیاز شهرها، روستاها و کلا مناطق مسکونی احداث میشوند که این مسافت نباید از 20کیلومتر کمتر باشد.
اما با توجه به ساماندهی صنایع و صنوف مزاحم شهری
امتیازات ایجاد شهرک صنعتی غیر دولتی به شرح زیر می باشد:
– استفاده از کلیه مزایای شهرک صنعتی دولتی
– استفاده از معافیت های مالیاتی
– محول نمودن کلیه اموری که توسط این شرکت انجام می گیرد به شرکت بهره بردار
– انجام مکاتبه با ارگان ها و نهادها به عنوان یک مرجع حقیقی و حقوقی
– اجازه صدور مجوز احداث و پایان کار جهت صنایع مستقر توسط شرکت بهره بردار
– اداره نمودن شهرک صنعتی توسط شرکت یا شخص به صورت یک مرکز تولید خود کنترل و تنها استفاده از ضوابط و دستورالعمل های وزارت صنعت، معدن و تجارت
شهرک صنعتی صدف در فاصله 2.5 کیلومتری از شهرستان مشهد واقع گردیده است. با توجه به ضوابط احداث کاربری صنعتی در خارج از محدودهی شهرها، با حفظ فاصله مجاز از آخرین منطقهی سکونت گاهی(500 متر)، احداث صنایع تا رده سه مصوب سازمان محیط زیست در این شهرک صنعتی بلامانع است.
از اطلاعات موجود و محاسبه صورت گرفته در زمینه سرانه کاربری صنعتی در سطح ناحیه شهری مشهد چنین استنتاج می شود که کمینه سرانه کاربری صنعتی مصوب برای شهرهایی با جمعیت بیش از یک میلیون نفر 10 مترمربع و پیشینه مساحت آن 12 متر مربع می باشد. اما سرانه کاربری صنعتی موجود در سطح ناحیه شهری مشهد در حال حاضر تنها 6.82 مترمربع می باشد که این امر گواه بر نیاز نسبتا شدید به احداث واحدهای صنعتی در این ناحیه می باشد. زیرا مساحت صنعتی موجود نسبت به جمعیت ناحیه شهری مشهد که بیش از سه میلیون نفر می باشد، جوابگوی نیاز جمعیت نبوده و نیاز به کاربری صنعتی براساس استانداردها و سرانه مصوب، نزدیک به دو برابر سرانه موجود می باشد.
از سویی وجود بافت حاشیه نشین در بافت حوزه بلا فصل سایت خصوصا محدوده التیمور، طبرسی، پنجتن و نظایر آن میتواند باعث ایجاد نگاه منفی نسبت به بافت شود و وجود کاربری های آلاینده به روند فرسودگی بافت شمال شرق مشهد سرعت میبخشد. بنابراین ایجاد یک شهرک صنعتی که امکان تجمیع و ساماندهی مشاغل مزاحم و صنوف آلاینده را نیز فراهم آورد، سبب ارتقاء وضعیت اقتصادی، اجتماعی و کالبدی شهر و خصوصاً حوزه بلا فصل سایت پروژه که محل زندگی گروه درآمدی سه شهری است، خواهد شد.
از جمله سیاست های پیشنهادی طرح ناحیه شهری مشهد، تشویق استقرار صنایع جدید در محورهای جدید توسعه ناحیه مثل محور: فریمان، کلات، سرخس و نیشابور، ساماندهی صنایع موجود براساس معیارهای اقتصادی، زیست محیطی و کالبدی- فضایی می باشد.
از آن جا که زمین مورد مطالعه جهت ایجاد شهرک صنعتی صدف مابین دو محور مشهد- سرخس و مشهد – کلات قرار گرفته است، ایجاد شهرک صنعتی پیشنهادی می تواند در راستای سیاست های طرح فرا دست در راستای تغییر جهت گسترش کاربری های کارگاهی صنعتی از محور مشهد- چناران به سمت محور مشهد سرخس و مشهد کلات قرار گیرد
نیاز روزافزون کشور به صنایع و کارخانجات پیشرفته و مدرن، تفکر احداث شهرک های صنعتی را قوت بخشید. مکان یابی شهرک ها بر اساس تجمع صنایع مرتبط و موارد زیست محیطی بوده است. این امر نشان دهنده نیاز جامعه به فضاهای خاص برای تولید و توزیع کالا است. مجموعه اصولی که در تفکر جداسازی صنایع از شهرها و تجمع در مکانهای خاص وجود داشته است، به شرح زیر دسته بندی میشود:
- موارد زیست محیطی، از قبیل آلودگی صوتی، آلودگی هوا و پساب های صنعتی
- تمرکز صنایع همگون در یک حوزهای فضایی در جهت ساماندهی روند تولید و توزیع
- افزایش اشتغالزایی در مکانهای جدید که عموماً از مراکز جمعیت بزرگ دورند
- امکان گسترش آتی فضاهای صنعت در سایت
- کاهش هزینه با تمرکز در خدمات و تاسیسات زیربنایی (آب، برق و فاضلاب)
انجام هر فعالیت در شهر نیازمند مکان و فضای خاصی است. لذا میتوان گفت هر مکان حکم ظرف آن را دارد. از آنجا که فعالیتهای انسانی در بستر شهر پراکنده است، نحوه آرایش فضایی آن باید طوری باشد که ضمن ایجاد کارایی مطلوب برای ساکنان، کمترین اثر نامطلوب را بر محیط داشته باشد.
الف- مشاغلی که با الگوی خطی پراکنده و در قالب واحدهای تجاری میتوانند در درون بافت شهری بمانند.
ب- مشاغلی که باید با الگوی استقرار صنعتی در درون مناطق صنعتی مکان یابی شده در درون بافت شهری استقرار یابند.
ج- مشاغلی که باید الگوی استقرار صنعتی در بیرون از بافت شهری استقرار یابند
وجود شهرک های صنعتی بدین سبب ضروریست که از تداخل غیر ضروری بافتهای مسکونی و تجاری شهری با بافت صنعتی جلوگیری کرده و در کاهش هزینه، ایجاد زیرساختهای لازم، افزایش کارایی زمینهای شهری، تامین تسهیلات و امکانات و صرفه جویی های ناشی از تجمع موثرند.
از اطلاعات موجود و محاسبه صورت گرفته در زمینه سرانه کاربری صنعتی در سطح ناحیه شهری مشهد چنین استنتاج می شود که کمینه سرانه کاربری صنعتی مصوب برای شهرهایی با جمعیت بیش از یک میلیون نفر، 10 مترمربع و پیشینه مساحت آن 12 متر مربع می باشد.
اما سرانه کاربری صنعتی موجود در سطح ناحیه شهری مشهد در حال حاضر تنها 6.82 مترمربع می باشد که این امر گواه بر نیاز نسبتاً شدید به احداث واحدهای صنعتی در این ناحیه است.
زیرا مساحت صنعتی موجود نسبت به جمعیت ناحیه شهری مشهد که بیش از سه میلیون نفر می باشد، جوابگوی نیاز جمعیت نبوده و نیاز به کاربری صنعتی براساس استانداردها و سرانه مصوب، نزدیک به دو برابر سرانه موجود می باشد
انتقال صنوف به مجتمعهای کارگاهی، منافع بسیاری را نیز برای صاحبان مشاغل و صنوف خواهد داشت که در ذیل به پارهای از مهمترین آنها اشاره میگردد:
- با مجتمع شدن کارگاهها بسیاری از هزینههای مشترک صنوف مثل هزینه حمل و نقل اولیه و … بین کارگاهها سر شکن شده و کاهش هزینه عمدهای را برای آنها به دنبال خواهد داشت.
- در صورت انتخاب صحیح همجواری، اتحادیه های همگن و مرتبط، تعامل و همکاری بهتر و آسان تری خواهند داشت و امکان استفاده از تجارب فنی یکدیگر را به دست خواهند آورد.
- با متمرکز و مجتمع بودن واحدهای صنفی، به تعداد مناسب امکان تخصیص فضا جهت ایجاد درمانگاهها، مراکز خدماتی ویژه، مراکز تفریحی و ورزشی، رستوران و … خاص واحدهای کارگاهی فراهم خواهد بود.
- در کنار یکدیگر بودن رستهها و استفاده از تجارب دیگر همکاران، بازده و کارایی و کیفیت کار را بالا خواهد برد.
استعلامات لازم برای طراحی شهرک صنعتی صدف از سازمان های محیط زیست، جهاد کشاورزی، مهندسین مشاور طرح جامع، شرکت گاز، شرکت آب منطقه ای، شرکت برق و شرکت مخابرات سازمان میراث فرهنگی کارگروه امور زیر بنایی و شورای عالی برنامه ریزی اخذ شده است.
بر اساس استعلام گرفته شده از سازمان محیط زیست خراسان رضوی احداث صنایع حداکثر تا رده سه صنایع مورد نظر سازمان محیط زیست در شهرک مورد نظر بلامانع دانسته شده است.
مهندسین مشاور طرح جامع مشهد(فرنهاد) نیز کاربری پهنه سایت پروژه را طبق طرح جامع مشهد، پهنه با قابلیت توسعه صنفی- صنعتی اعلام نموده اند .
بر اساس استعلام سازمان جهاد کشاورزی نیز اراضی پلاکی که پروژه حاضر در آن واقع شده است غیر زراعی و باغ تشخیص داده شده و مشمول قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغها نمیباشد.
استعلام های لازمه از شرکت گاز ، شرکت برق، شرکت آب منطقه ای و شرکت مخابرات نیز اخذ گردیده و در طراحی شهرک لحاظ گردیده اند.
- سالن اجتماعات
- درمانگاه
- آتش نشانی
- بانک
- رستوران
- فضای نمایشگاهی محصولات تولید شده
- فضای سبز
مزایا
- قرار گرفتن زمین مورد نظر در فاصله مناسب از شهر مشهد (تقریبا 2400 متر)
- دسترسی مناسب به ایستگاه طبرسی شمالی قطار شهری مشهد (حدود 5400 متر)
- دسترسی مناسب به پایانه اتوبوسرانی طبرسی ( حدود 4500 متر )
- برخورداری زمین مورد نظر از امکانات زیر بنایی، راه ارتباطی مناسب و دسترسی آسان به برق و تلفن و …
- دفع بهینه آبهای سطحی با توجه به شیب زمین و نزدیکی به جاده اصلی و مسیل
- قرار گیری زمین مورد نظر در خارج از محدوده شهر مشهد
- رعایت حرائم مربوط به راه آسفالته اصلی
فرصت ها
- ایجاد اشتغال پایدار و تامین فضاهای صنعتی متناسب با استاندارد های مربوطه
- ایجاد فرصتی برای انتقال مشاغل و صنوف آلاینده پراکنده از سطح شهر و تجمیع و ساماندهی آنها در شهرک صنعتی
- استفاده از مزایای جغرافیایی منطقه و خطوط ارتباطی
- ایجاد ارتباطات و مناسبات تولید بین واحد های صنعتی مستقر
- انتقال صنایع موجود در اطراف شهر و سازمان دهی این صنایع در شهرک
- وجود پتانسیل کالبدی و اقتصادی توسعه سایت با توجه به موقعیت مناسب زمین
مجوزتغییرکاربری از جهاد کشاورزی